Bệnh tụ huyết trùng ở gia súc mùa mưa: Dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa hiệu quả

Mùa mưa là thời điểm nhiều loại dịch bệnh trên gia súc có nguy cơ bùng phát mạnh, trong đó bệnh tụ huyết trùng là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, gây thiệt hại lớn cho người chăn nuôi. Độ ẩm cao, chuồng trại ẩm ướt và mật độ côn trùng tăng mạnh là những yếu tố làm gia tăng nguy cơ phát sinh dịch.

Vậy bệnh tụ huyết trùng là gì? Làm sao để nhận biết sớm và phòng bệnh hiệu quả? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Bệnh tụ huyết trùng là gì?

Bệnh tụ huyết trùng là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Pasteurella multocida gây ra. Bệnh thường gặp trên trâu, bò, lợn, dê và một số loài gia súc khác.

Vi khuẩn có thể tồn tại trong đường hô hấp của động vật khỏe mạnh và phát bệnh khi sức đề kháng suy giảm do:

Thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao.
Thay đổi nhiệt độ đột ngột.
Vận chuyển, nhốt quá đông.
Chuồng trại mất vệ sinh.
Gia súc bị stress hoặc mắc bệnh khác.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, tỷ lệ chết có thể rất cao.

Vì sao mùa mưa dễ bùng phát bệnh tụ huyết trùng?

Trong mùa mưa, môi trường chăn nuôi thường xuất hiện nhiều điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển:

Chuồng trại ẩm thấp, đọng nước.
Phân và chất thải khó xử lý.
Ruồi, muỗi và nhiều côn trùng sinh sôi mạnh.
Khí độc NH₃, H₂S tăng do chất thải phân hủy.

Ngoài việc làm giảm sức đề kháng của vật nuôi, côn trùng còn có thể mang theo vi khuẩn từ phân, xác động vật hoặc khu vực ô nhiễm sang máng ăn, máng uống và vết thương hở, làm tăng nguy cơ lây lan mầm bệnh trong trang trại.

Triệu chứng bệnh tụ huyết trùng ở gia súc

Gia súc mắc bệnh thường có các biểu hiện:

Sốt cao 40–42°C.
Bỏ ăn, mệt mỏi.
Chảy nước mũi, khó thở.
Sưng vùng cổ, hầu hoặc ngực.
Ho, thở gấp.
Niêm mạc tím tái.
Có thể chết nhanh chỉ sau 12–48 giờ đối với thể cấp tính.

Đối với trường hợp nhẹ hơn, gia súc có thể bị viêm phổi kéo dài, giảm tăng trọng và giảm năng suất chăn nuôi.

Bệnh lây lan như thế nào?

Vi khuẩn Pasteurella multocida có thể lây truyền qua:

Tiếp xúc trực tiếp giữa gia súc bệnh và gia súc khỏe.
Đường hô hấp.
Nước uống, thức ăn bị ô nhiễm.
Dụng cụ chăn nuôi không được sát trùng.
Côn trùng mang mầm bệnh từ nơi này sang nơi khác.

Do đó, kiểm soát vệ sinh và côn trùng là một trong những biện pháp hỗ trợ rất quan trọng trong chương trình an toàn sinh học.

Biện pháp phòng bệnh tụ huyết trùng hiệu quả

Để hạn chế nguy cơ dịch bệnh, người chăn nuôi nên thực hiện đồng bộ các giải pháp:

1. Tiêm phòng đầy đủ

Tiêm vắc xin tụ huyết trùng đúng lịch theo hướng dẫn của cơ quan thú y là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất.

2. Giữ chuồng trại khô ráo

Thoát nước tốt.
Dọn phân hàng ngày.
Khử trùng định kỳ.
Giảm khí độc trong chuồng.

3. Kiểm soát ruồi và côn trùng

Ruồi phát triển mạnh vào mùa mưa, thường xuyên tiếp xúc với phân, xác động vật và chất thải trước khi đậu lên thức ăn, máng uống hoặc cơ thể vật nuôi.

Việc kiểm soát ruồi giúp:

Giảm nguy cơ phát tán mầm bệnh trong trang trại.
Hạn chế ô nhiễm thức ăn và nước uống.
Giảm stress cho đàn vật nuôi.
Góp phần nâng cao hiệu quả an toàn sinh học.

Người chăn nuôi có thể kết hợp:

Thu gom phân thường xuyên.
Xử lý giòi tại nguồn.
Đặt bả diệt ruồi tại các điểm tập trung.
Phun thuốc tại khu vực ruồi thường đậu.

Giải pháp kiểm soát ruồi từ Kingvina

Để hỗ trợ xây dựng môi trường chăn nuôi sạch hơn, Kingvina cung cấp nhiều giải pháp kiểm soát ruồi phù hợp cho trang trại:

King Fly Bait – Bả diệt ruồi chứa hoạt chất Thiamethoxam, giúp thu hút và tiêu diệt ruồi nhanh tại các vị trí ruồi tập trung như máng ăn, khu chứa phân, hành lang chuồng nuôi.

Prime Larvae Killer – Sản phẩm xử lý giòi trong phân và khu vực ẩm ướt, góp phần cắt đứt vòng đời của ruồi ngay từ giai đoạn ấu trùng.

Kết hợp vệ sinh chuồng trại, tiêm phòng và kiểm soát côn trùng sẽ giúp giảm đáng kể áp lực dịch bệnh trong mùa mưa.

Kết luận

Bệnh tụ huyết trùng là một trong những bệnh nguy hiểm thường xuất hiện vào mùa mưa, có thể gây thiệt hại kinh tế lớn nếu không được phòng ngừa tốt. Bên cạnh việc tiêm phòng đầy đủ và chăm sóc sức khỏe đàn vật nuôi, người chăn nuôi cần duy trì môi trường sạch sẽ, khô ráo và chủ động kiểm soát ruồi, giòi cùng các côn trùng gây hại để giảm nguy cơ phát tán mầm bệnh.

Một chương trình an toàn sinh học toàn diện luôn là chìa khóa giúp trang trại phát triển bền vững và hạn chế tối đa rủi ro dịch bệnh.